Olağanüstü Hal (OHAL) İşlemleri İnceleme Komisyonu, Aralık 2017’den bu yana OHAL Kanun Hükmünde Kararnameleri ile ilgili 126 bin 674 hak ihlali başvurusundan 115 bin 130’u üzerinde karar verildiğini; 101 bin 58 ihlal başvurusunun reddedildiğini, 14 bin 72 başvurunun ise kabul edildiğini açıkladı.  

Şerife Ceren Uysal, Sanya Karakaş ve Prof. Philip Leach tarafından Türkiye İnsan Hakları Davalarına Destek
Projesi ekibinin desteğiyle ortaklaşa hazırlanan raporda;

”Hukuk güvencesinden yoksunluk, adil yargılanma hakkının, özelde de masumiyet karinesinin
açık ihlali, gündelik yaşam aktivitelerinin kriminalize edilmesi, kişilerin devlet memuru olmadan
önceki faaliyetlerinin memurluk dönemine özgü olması gereken değerlendirmede dikkate alınması,
başvurucu lehine olabilecek delillerin toplanması ve değerlendirilmesi için hiçbir çaba sarf edilmemesi
gibi konular bir bütün olarak dikkate alındığında Komisyon`un adil ve etkili bir hukuk yolu olarak
değerlendirilmesinin mümkün olmadığı görülmektedir. AİHS ve genel anlamda uluslararası insan
hakları hukuku bağlamında bir hukuk yolunun etkili bir hukuk yolu olarak kabulü için erişilebilirlik,
zamanındalık, yeterli giderimi sağlayabilme kapasitesi, ilgili mahkeme ve mercilerin özelinde de yetkili
olma, tarafsızlık ve bağımsızlık kriterlerini taşıması gerekmektedir.114 Komisyon tartışmasız bir şekilde
bu kriterleri karşılamaktan uzaktır.” değerlendirmesi yapılmıştı.

15 Temmuz 2016’daki darbe girişiminin ardından, Olağanüstü Hal (OHAL) döneminde çıkarılan Kanun Hükmünde Kararnamelerle (KHK) yapılan ihraç ve kapatma gibi işlemlerde, itirazların incelenmesi için kurulan Olağanüstü Hal işlemlerini İnceleme Komisyonu yazılı açıklama yaptı. 

BAŞVURULARIN YÜZDE 91’İNDE KARAR VERİLDİ

KHK işlemlerine ilişkin itiraz incelemelerinin 22 Aralık 2017’de başladığının belirtildiği açıklamada, bugüne kadar yapılan başvuru sayısının 126 bin 674 olduğu, bu başvurulardan 115 bin 130’u üzerinde karar verdiği belirtildi. Açıklamada, “Komisyonun karar vermeye başladığı tarihten itibaren toplam başvuruların yüzde 91’i hakkında karar verilmiş bulunmaktadır” denildi. 11 bin 544 başvuru üzerindeki incelemenin ise sürdüğü aktarıldı.   

Verilen 115 bin 130 karardan, 101 bin 58’inin ihlal iddiasının reddi yönünde olduğu, 14 bin 72 başvurunun ise kabul edildiği açıklandı. 

Türkiye’de Adalete Erişim Mümkün mü? Olağanüstü
Hal İşlemleri İnceleme Komisyonu`na Dair Konuya ilişkin hazırlanan değerlendirme raporunda şu tespitler yapılmıştı.
15 Temmuz 2016 tarihinde gerçekleştirilen darbe girişiminin akabinde Türkiye’de 3 ay
süreliğine olağanüstü hal (“OHAL”) ilan edilmiştir. Ardından 2 yıl boyunca OHAL 7 kez uzatılmış ve
nihayetinde 19 Temmuz 2018 tarihinde kaldırılmıştır. Bu süre zarfında çok sayıda Olağanüstü Hal
Kanun Hükmünde Kararnamesi (“KHK”) yürürlüğe konulmuş ve bu kararnamelerdeki düzenlemelerin
bir kısmı süreç içerisinde terörle mücadeleye ilişkin yasal düzenlemeler kapsamına alınmıştır. Bu
uygulama ile birlikte, bir yandan OHAL KHKları ‘yasal anlamda olağanlaştırılırken', diğer yandan da uygulamada OHAL rejiminin etkili bir şekilde devamı sağlanmıştır.

OHAL sürecinde:

• 30un üzerinde OHAL KHKsı yayınlanmıştır; 100.000’den fazla kamu görevlisi ilgili KHKlar yoluyla ihraç edilmiştir;
• 270 öğrencinin öğrenim gördükleri eğitim kurumları ile ilişiği kesilmiştir;
• Aralarında basın yayın kuruluşları, dernekler, vakıflar ve özel şirketlerin bulunduğu
2,761 tüzel kişilik kapatılmıştır.
OHAL süresi boyunca aynızamanda seçilmiş belediye başkan ve başkan yardımcılarının yerine kayyum
atanması, tutuklama tedbirinin artan bir keyfilikle uygulanması, gözaltı ve tutukluluk halinde avukata
erişime ilişkin sınırlamaların genişletilmesi, işkence ve kötü muameleyi önlemeye yönelik koruma
tedbirlerinin zayıflatılması, terör örgütlerine üyeliği yahut bu örgütlerle irtibatı veya ilişkisi olmakla
suçlanan kişilerin (eşleri için de geçerli olacak şekilde) pasaportlarının iptali, vatandaşlıktan çıkarılma
ve eleştirel basın ve yayın organlarının sansürlenmesi uygulamaları da görülmüştür.

CEVAP VER

Please enter your comment!
Please enter your name here