etelgraf haber-

COP26’nın dördüncü gününde, iklim finansmanı, temiz enerji anlaşmaları ve iklim krizi karşısında kırılgan olan ülkelerin talepleri ön plandaydı

31 Ekim’de İskoçya’nın Glasgow kentinde başlayan BM İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi 26’ncı Taraflar Konferansı’nın (COP26) dördüncü gününde azalan emisyonlar ve artan finansman konuları gündemdeydi.

1 Kasım-2 Kasım tarihlerinde 120’den fazla dünya liderinin konuşmasının ardından, iki tema öne çıktı: 1.5°C ile uyumlu radikal emisyon kesintileri ve adil bir finansal anlaşma ile daha yoksul ulusların yeşil yatırımlarına destek verilmesi.

1.5°C’ ile ilgili, ülkelerin daha güçlü bir azaltıma gitmek isteyip istemediklerine karar vermek için sekiz günleri var. Finans konusunda ise büyük bankaların ve finans sektörünün verdiği sözlerin tutulup tutulmayacağı önemli bir kırılma noktası olacak.

Finans kuruluşlarından önemli adım

Bugün, dünyanın önde gelen finans şirketleri, zirve devam ederken sera gazı emisyonlarını sınırlamak amacıyla bir taahhütte bulundu. Taahhütte bulunan 45 ülkedeki 450’den fazla banka ve emeklilik fonunun toplam varlığı yaklaşık 130 trilyon dolar.

Mark Carney liderliğindeki Glasgow Net Sıfır Mali İttifakı (Gfanz), 2050 yılına kadar net sıfır emisyon hedefine ulaşmayı amaçlıyor. Koalisyon, önümüzdeki otuz yıl içerisinde ekonomilerin net sıfıra geçişine yardımcı olmak için 100 trilyon dolara kadar finansman sağlanabileceğini söyledi.

Ancak iklim aktivistleri şüpheci. Zira Gfanz’a kaydolan varlık yöneticilerinin toplam varlıklarının şimdiye kadar sadece yüzde 35’i net sıfır hedefine ayarlandığı kaydediliyor.

Yeni açıklamada “fosil” kelimesi ise hiç geçmiyor. JP Morgan gibi bankacılık ittifakının üyelerinin en zayıf hedeflere sahip olduğunu kaydeden iklim eylemcileri, yeni raporu açık ve net değil olmadığını, güvenirlik açısından ise büyük boşluklar olduğu kanısında, “Gfanz, finans kurumlarının fosil yakıtları finanse etmeyi durdurmasını gerektirmiyor ve bu da bankalar için iklim girişimlerinin güvenilirliğini baltalar” deniyor.

Marc Carney.

Carney’in vurguladığı diğer önemli nokta ise Gönüllü Karbon Piyasaları… Bankalar ve emtia tacirlerinin yaratmak istediği düzensiz bir dengeye dayalı piyasalar, dev karbon kaçışları için kullanılamayacaksa sağlam temellere dayalı olması gerektiği kaydediliyor. Gözlemciler, bu piyasaların yüksek faizli ipoteklerin iklim versiyonu olabileceğinden endişe ediyor.

Glasgow’da büyük protestoların planlandığı, Kuzey Kutbu‘ndan Brezilya‘ya kadar yaşayan  yerli halkların denkleştirme kullanımına son verilmesini talep etmek için toplanacakları konuşuluyor.

1.5°C’ye doğru 

Salı günü geç saatlerde iki önemli açıklama yapılmıştı. 27 ülkeden oluşan  Yüksek Hırs Koalisyonu,  1.5°C hedefi olmayan ülkeleri, bir sonraki yıl yapılacak “COP27’nin çok ilerisinde” bir geliştirmeye, çift adaptasyon finansmanına ve 1.5°C’ye uygun olarak kömür santrallerine son yatırım tarihlerini açıklamaya çağırmıştı.

Joe Biden, Emanuel Macron ve Angela Merkel de imzalayanlar arasında. Bu, küçük bir gruptan olsa da, nihai COP.26 anlaşmasının ne söylemesi gerektiğine dair bir niyet beyanı olarak düşünülebilir.

İklim Kırılganlığı Forumu

Ayrıca şu anda 55 ülkeyi kapsayan “İklim Kırılganlığı Forumu”, özellikle de kirlilik yayan başlıca uluslardan, bunun azaltılması için azimli olmalarını talep eden ve yeni seviyeler açıklamalarını taahhüt ettikleri bir “Glasgow Acil Durum Paktı”nın parçası olmasını isteyen manifesto yayınladı.

Bu çağrı, G77 ülkelerinden gelen ve açıkça yeni bir dizi iklim planı çağrısı yapan Çin, Hindistan ve diğerlerinin üstesinden gelmesi gereken ilgi çekici bir meydan okuma olarak değerlendirildi.

Kritik karbon piyasası görüşmeleri ise devam ediyor. Ülkeler, Madde 6.2 , 6.4 ve 6.8 hakkındaki metinleri tartışma temeli olarak kabul etti .

Brezilya, eski denkleştirmeleri sürdürme konusunda kırmızı çizgilerinden vaz geçmiş görünüyor,  ancak diğer yükselen ekonomiler buna sıkı sıkıya bağlı. Uzun vadeli finans konusundaki görüşmeler (şimdilik) teknik konularda tıkanmış gibi ancak kritik şeffaflık müzakereleri sürüyor.

Glasgow Atılım Gündemi ve Yeşil Şebekeler Girişimi

Zirvenin dördüncü gününde, Türkiye, ABD, İngiltere, Hindistan, Kanada, Çin, Mısır, Avrupa Birliği, Japonya, Birleşik Arap Emirlikleri ve Nijerya‘nın aralarında bulunduğu 40’ın üzerinde ülke uluslararası bir plan olarak tasarlanan Glasgow Atılım Gündemi’ni (Glasgow Breakthrough Agenda) imzaladı.

Gündem, temiz enerji teknolojilerinin 2030’a kadar tüm dünyada herkes için erişilebilir ve düşük maliyetli olmasını sağlamak amacıyla hayata geçirilmişti ve küresel emisyonların yüzde 50’sinden sorumlu olan beş sektörde dönüşüm ana hedef olarak belirlenmiş durumda.

Öte yandan İngiltere ve Hindistan‘ın önderliğiyle oluşturulan Yeşil Şebekeler Girişimi‘ne 80’den fazla ülke destek verdi.  Girişim, kıtaların ve ülkelerin enterkonekte şekilde temiz enerji kaynaklarından üretilen elektriğe erişimini sağlamayı amaçlıyor.

Güney Afrika’ya destek

ABD, AB, İngiltere, Fransa ve Almanya, Güney Afrika için kömürden uzaklaşmayı hızlandırmak, yenilenebilir kaynaklara yatırım yapmak ve fosil yakıta bağımlı toplulukları korumak için 8,5 milyar ABD doları (yaklaşık 130 milyar R) ayırmayı kabul etti.

Yerel iklim ve çevre adaleti grupları anlaşmayı ihtiyatlı bir şekilde memnuniyetle karşıladı, ancak kapsam ve koşullar ile borç verenler, yararlanıcılar ve Güney Afrika hükümetinin hesap verebilirliği hakkındaki soruların devam ettiğini söyledi.

Güney Afrika Cumhuriyeti, Afrika kıtasında sera gazı emisyonu en yüksek ülke. Dünyada da en fazla sera gazı emisyonu gerçekleştiren ülkeler listesinde 12’nci sırada yer alıyor.

Enerji Geçiş Mekanizması

Asya Kalkınma Bankası , çokça rapor edilen “enerji geçiş mekanizmasını” bu sabah başlattı. Plan, Güneydoğu Asya‘daki kömürle çalışan elektrik santrallerini kapatırken aynı zamanda sorumlu emeklilik fonları ve benzerleri için bir yatırım ürünü yaratmayı hedefliyor.

Bununla birlikte, Asya’nın dört bir yanından birkaç düzine STK, ABD’den emisyonları gerçekte nasıl azaltacağı da dahil olmak üzere kritik sorular yanıtlanana kadar teklifin duyurulması ve destek aramasının ertelenmesini istedi.

*fotoğraflar sosyal medya

yeşil gazete

CEVAP VER

Please enter your comment!
Please enter your name here